Caernarfon
Mae Gaernarfon yng ngogledd Cymru yng nghanol cadarnle yr iaith Gymraeg a thrwy gydol y cyfnod bu’n ardal o weithgarwch pwysig dros yr iaith. Yma, wrthgwrs, oedd lleoliad arwisgiad y tywysog Siarl ym 1969.
Caerfyrddin
Mae Caerfyrddin a’i ddalgylch yn y de orllewin yn cynnig esiampl olaf o ardal ble mae cymunedau Cymreig a Seisnig eu hiaith yn crosi ar draws ei gilydd.
Rhondda
Mae’r Rhondda yn cynnig cyferbyniaeth llwyr fel ardal o ddiwydiant trwm a gyda’r mwyafrif o’r boblogaeth yn siarad Saesneg. Ar yr un pryd mae’n ardal o hunaniaeth Cymreig arbennig.
Wrecsam
Mae Wrecsam a’i ddalgylch ar ffin ogledddd ddwyreiniol Cymru yn cynnig esiampl o gymuned ble mae huaniaeth ieithyddol Gymraeg gryf yn yr ardaloedd gwleddig o gwmpas y dref yn cyferbynnu a’r hunaniaeth ddiwyllianol mwy cymysg a Seisnig a welir yn y dref ei hun.